Fitch Ratings potwierdził w piątek 21 sierpnia długoterminowy rating Polski w walucie obcej na poziomie „A-” i pozostawił przy nim negatywną perspektywę. Agencja tłumaczy to tym, że nie widzi przekonującego pomysłu na uporządkowanie finansów publicznych. Perspektywa jest negatywna od września 2025 r., więc sama decyzja niczego nie przesądza — istotna jest ścieżka, którą agencja rozpisała na najbliższe trzy lata.
Liczby
Deficyt sektora instytucji rządowych i samorządowych ma wynieść 6,9 proc. PKB w 2026 r. Mediana dla krajów o porównywalnej ocenie to 3 proc. Prognozę na 2027 r. agencja podniosła do 6,7 proc. PKB z wcześniejszych 6,2 proc.
Dług publiczny brutto ma wzrosnąć z 59,7 proc. PKB w 2025 r. do 72,7 proc. w 2028 r. Mediana dla krajów z ratingiem „A” wynosi 58,1 proc. Relacja długu do dochodów budżetu w 2025 r. sięgnęła 136,9 proc. i była nieznacznie niższa od mediany krajów porównywalnych, wynoszącej 138,2 proc.
Koszty obsługi długu mają w 2028 r. pochłonąć 6,8 proc. dochodów budżetu wobec 5 proc. mediany dla krajów z oceną „A”. Wzrost PKB agencja szacuje na 3,3 proc. w 2026 r. i 2,9 proc. w 2027 r., a więc powyżej prognozowanej mediany 2,4 proc. Nierezydenci trzymali na koniec 2025 r. 11,2 proc. długu krajowego. Rezerwy walutowe mają do końca 2028 r. sięgnąć 340 mld USD.
Nie koniunktura, tylko saldo
Zestawienie dwóch prognoz mówi tu więcej niż każda z nich osobno. Wzrost gospodarczy ma pozostać wyższy niż w krajach o zbliżonej ocenie, a mimo to dług ma urosnąć o trzynaście punktów procentowych PKB w trzy lata. Deficyt nie jest więc pochodną słabej koniunktury.
Relacja długu do dochodów budżetu wypada dziś na tle mediany neutralnie. Państwo nie ma zatem problemu ze zdolnością do obsługi zobowiązań. Ma problem z tempem, w jakim te zobowiązania narastają — i to właśnie tempo, nie poziom, opisuje negatywna perspektywa. Sama perspektywa nie jest obniżką oceny; oznacza, że w horyzoncie kilkunastu miesięcy agencja uznaje obniżkę za bardziej prawdopodobną niż podwyżkę.
Druga istotna rzecz to struktura finansowania. Przy 11,2 proc. długu krajowego w rękach nierezydentów głównym ryzykiem nie jest nagły odpływ kapitału zagranicznego. Ciężar finansowania spoczywa na krajowych bankach i krajowych inwestorach. To jest kanał, którym ocena agencji dociera do rynku długu prywatnego.
Co z tego wynika dla inwestora
Rosnące koszty obsługi długu to realny popyt państwa na krajowy pieniądz. Skarb Państwa konkuruje o tego samego złotego co każda inna forma lokowania kapitału i robi to instrumentem uznawanym na rynku za najbezpieczniejszy. Każdy punkt rentowności obligacji skarbowych podnosi próg, od którego jakakolwiek alternatywa zaczyna mieć sens.
Na rynku wierzytelności widać to w miejscu, którego w raportach agencji ratingowych nie ma. Stopa dyskontowa w wycenie portfela nie bierze się z historii spłat, tylko z krajowej krzywej rentowności powiększonej o premię za ryzyko. Gdy długi koniec krzywej idzie w górę, oferowane ceny portfeli spadają, choć odzyskiwalność spraw nie zmieniła się ani o złotówkę.
Sprzedający odczytuje to jako pogorszenie rynku, kupujący — jako zmianę jednego parametru w modelu. Rozjazd tych dwóch odczytów potrafi wstrzymać transakcje na kilka kwartałów. W praktyce to on, a nie sama ocena ratingowa, decyduje o podaży portfeli w kolejnych miesiącach. Ta sama zależność działa w drugą stronę: okresy taniejącego długu skarbowego bywają na rynku wierzytelności okresami najwyższych cen transakcyjnych, a nie najlepszej jakości spraw.
Warto odnotować kalendarz. Moody’s zaplanował przegląd oceny Polski na 18 września, S&P Global Ratings na 6 listopada. Obie decyzje zapadną, zanim ktokolwiek zobaczy pełne dane budżetowe za 2026 r. Prognozy Fitcha są na razie najświeższym punktem odniesienia dla tego, jak agencje czytają polską ścieżkę fiskalną.
Materiał ma charakter informacyjny. Nie stanowi oferty ani rekomendacji inwestycyjnej.
